Genetyka nowotworów

Wirus Epstein-Barr odpowiedzialny nie tylko za “chorobę pocałunków”

Bohaterem niniejszego artykułu jest patogen, który mimo, że jest zdolny do zainfekowania większości światowej populacji, to nadal niewiele się o nim mówi. Szacuje się, że 90-95% populacji dorosłych przeszło infekcję wywoływaną przez ten wirus, niezależnie od miejsca zamieszkania i statusu ekonomicznego. Zaskakującym jest zatem fakt, że zaliczany jest on do biologicznych czynników zwiększających prawdopodobieństwo powstania pewnych nowotworów co oznacza, że jest wirusem onkogennym.

avatar
Magdalena Żogała 30 Gru, 10 minut czytania, poziom średni

Biomedyczne science fiction.
Jak będziemy leczyć nowotwory w połowie XXI wieku?

Gdy czytamy o aktualnych przełomach w onkologii i patrzymy wstecz na ostatnie 50 lat, dostrzegamy jak niezwykle dynamiczny był rozwój tej dziedziny medycyny. Popuszczając wodze fantazji łatwo przewidzieć w jakim kierunku rozwinie się ona w niedalekiej przyszłości. Po pierwsze onkologia stanie się zdecydowanie bardziej „molekularna”. Już dziś istotniejsze dla medycyny jest to nie jak guz wygląda na oko (pod mikroskopem), ale to jak wygląda od strony molekularnej czy genetycznej.

avatar
Bartosz Wojtas 26 Wrz, 6 minut czytania, poziom średni

Nie jesteś zbyt młoda,
by zachorować na raka piersi.

Nowotwór piersi jest największym onkologicznym problemem w krajach rozwiniętych oraz rozwijających się. Określenie „rak piersi” oznacza w praktyce schorzenie o różnym przebiegu, rokowaniu i odpowiedzi na leczenie. Narażone na zachorowanie są kobiety w każdym wieku. Świadomość o potencjalnym zagrożeniu, a dzięki temu wczesne wykrycie choroby, daje ogromne szanse na całkowite wyleczenie. Fundamentalne znaczenie ma profilaktyka – sumienna, systematyczna.

avatar
Magdalena Żogała 26 Wrz, 9 minut czytania

Biopsja –
co dzieje się z Twoją tkanką i jak jeszcze możesz ją wykorzystać?

Współczesna diagnostyka wielu chorób nie może obyć się bez biopsji, czyli pobrania próbki materiału biologicznego z potencjalnie zmienionych tkanek. Próbka ta jest następnie poddawana szczegółowej ocenie lub innym, dedykowanym analizom. Co jeszcze możemy zrobić z naszym kawałkiem tkanki, aby wycisnąć z niego jak najwięcej informacji?

avatar
dr Maciej Dąbrowski 26 Wrz, 5 minut czytania, poziom średni

Jak dzisiaj wygląda leczenie raka piersi?

Rak piersi to najczęstszy nowotwór złośliwy występujący wśród Polek. Przez dziesięciolecia naukowcy i lekarze doskonali metody leczenia osiągając naprawdę niesamowite rezultaty. Na progu kolejnej rewolucji, jaką jest wdrożenie personalizacji leczenia onkologicznego, przyjrzyjmy się współczesnym metodom leczenia raka piersi.

avatar
Bartosz Nowak 26 Wrz, 6 minut czytania, poziom zaawansowany

Chirurgiczne leczenie raka piersi

Leczenie chirurgiczne raka piersi ewoluowało na przestrzeni ostatnich dekad. Nigdy jednak nie zostało zepchnięte na dalszy plan - nawet przez coraz lepsze, bardziej spersonalizowane leczenie systemowe. Dlaczego chirurgia wciąż jest nam niezbędna? Jak wyglądały pierwsze operacje raka piersi, a jakie standardy panują obecnie? Czym jest mastektomia prewencyjna?

avatar
Marta Andrzejewska 26 Wrz, 7 minut czytania, poziom zaawansowany

Profilaktyka onkologiczna – polskie programy wczesnego wykrywania nowotworów

Liczba zachorowań na nowotwory złośliwe w Polsce wzrosła ponad dwukrotnie w ostatnich trzydziestu latach. Ponadto stanowią one drugą przyczynę zgonów w naszym kraju, ustępując miejsca na „podium” jedynie chorobom układu krążenia. Przyjrzyjmy się programom wczesnego wykrywania nowotworów, bo szybkie wyłapanie zmian to niezmiennie podstawa sukcesu.

avatar
Katarzyna Ziaja 26 Wrz, 11 minut czytania, poziom podstawowy+

Gdzie są moje pornocycki?
Wywiad z Panią
Luizą Dmochowską

To sylwetka niezwykłej osoby: dusza towarzystwa i mistrzyni żartu sytuacyjnego, nigdy nie traci poczucia humoru i optymizmu. Nawet leczenie onkologiczne było dla niej okazją do poznania nowych, ciekawych ludzi. Pani Luiza opowiada nam o swoich zmaganiach z potrójnie ujemnym rakiem piersi, z implantami, z badaniami genetycznymi, ale również uchyla rąbka tajemnicy i dzieli się marzeniami.

avatar
Dr Paula Dobosz 26 Wrz, 8 minut czytania, poziom podstawowy+

Na własnej skórze.
Wywiad z psychoonkolog
Panią Aleksandrą Dryzner

Do tej pory na łamach „Genetyki” gościli wyłącznie naukowcy, lekarze i osoby związane zawodowo z genetyką. Dzisiaj odrobinę oddryfujemy, ale tylko odrobinę, bo tematem wydania jest nowotwór. A przecież każdy nowotwór jest chorobą naszego genomu. Naszym gościem jest Pani Aleksandra Dryzner, która zawodowo zajmuje się psychoonkologią, a do tego na własnej skórze doświadczyła choroby nowotworowej.

avatar
Dr Paula Dobosz 26 Wrz, 5 minut czytania

Genetyka nowotworu piersi.
Czy BRCA1 i BRCA2 są jedynymi podejrzanymi?

Nowotwór piersi diagnozowany jest na świecie co 30 sekund. Jest to choroba genetyczna, co oznacza, że powstaje w wyniku nagromadzenia się szkodliwych zmian w DNA. Komórki zaczynają się dzielić w niekontrolowany sposób, co prowadzi do rozwoju choroby nowotworowej. Łączna liczba znanych mutacji związanych z nowotworem piersi sięga kilkunastu tysięcy. Szybka i precyzyjna diagnostyka oraz skuteczne i nowoczesne metody leczenia dają szanse na wygraną walkę z chorobą.

avatar
Magdalena Żogała 26 Wrz, 10 minut czytania, poziom podstawowy+

Immunoterapia, czyli jak namówić układ immunologiczny do walki z rakiem

To wcale nie jest inwencja ostatnich lat medycyny, bo początków immunoterapii być może szukać należy już w czasach chińskiej dynastii Qin (około III wieku p.n.e.). W dzisiejszym artykule skupimy się jednak na immunoterapii onkologicznej, od absolutnych początków idei aż po Nagrodę Nobla w dziedzinie Medycyny lub Fizjologii w 2018, uzyskaną przez Jamesa P. Allisona oraz Tasuku Honjo. Została ona przyznana za odkrycie nowych możliwości leczenia raka z wykorzystaniem immunoterapii. Jak do tego doszło i czy na pewno oni byli pierwsi?

avatar
Dr Paula Dobosz 26 Kwi, 8 minut czytania, poziom zaawansowany

Genetyka nowotworów dziedzicznych,
czyli efekt Angeliny i nie tylko

Badania predyspozycji genetycznych do nowotworów cieszą się ostatnio dużą popularnością. Oferują je komercyjnie laboratoria prywatne, są też one częścią diagnostyki onkologicznej w systemie ochrony zdrowia. Dlaczego te badania są takie ważne? Jak to się dzieje, że zmiany genetyczne zwiększają ryzyko zachorowania na raka? Wreszcie: czy testowanie się na ich nosicielstwo bez wskazań medycznych jest uzasadnione?

avatar
Dr Marzena Wojtaszewska 26 Kwi, 5 minut czytania, poziom średni

Co nam dało odkrycie struktury DNA?

To Rosalind Franklin wykonała przełomowe zdjęcia rentgenowskie DNA, a Maurice Wilkins, jako mężczyzna i szef (argumenty nie do zbicia) dostał Nagrodę Nobla zamiast niej. Odkrycie struktury DNA dokonało niezwykłego przełomu we wszystkich dziedzinach, od medycyny po nasze talerze z obiadem.

avatar
Dr Joanna Stojak 26 Kwi, 7 minut czytania, poziom podstawowy+

Terapia genowa – przełom w leczeniu raka szyjki macicy?

Każdego dnia w Polsce około dziesięciu kobiet słyszy diagnozę – rak szyjki macicy. Połowa pacjentek przegrywa tę walkę, ponieważ zbyt późno zgłasza się do lekarza i nie wykonuje badań kontrolnych. Rozwój inżynierii genetycznej daje możliwości do poszukiwania nowych, bardziej skutecznych form terapii. Czy terapia genowa będzie przełomem w leczeniu raka szyjki macicy?

avatar
Emilia Korczmar 30 Paź, 9 minut czytania, poziom średni

Okiem lekarza: rola poradnictwa genetycznego w dobie badań genetycznych “Do It Yourself”

W ciągu ostatnich kilku lat bardzo dynamicznie rozwinęła się możliwość wykonywania różnych badań zamawianych on-line. Media bombardują nas ze wszystkich stron reklamami badań genetycznych, a lekkość, z jaką są przekazywane informacje w tego typu reklamach, niebezpiecznie przypomina lekkość, z jaką podchodzimy do aktywności w duchu DIY (DO IT YOURSELF). Poszukaj badania, kliknij „zamawiam”, odbierz przesyłkę, pobierz ślinę, odeślij. Jak dobrze pójdzie, nie będziesz nawet musiał wstać z fotela. Kuszące, prawda…?

avatar
lek. Natalia Badziąg 30 Paź, 7 minut czytania

Nowotwór to choroba genetyczna

Każdy nowotwór to choroba genetyczna, a właściwie choroba ludzkiego genomu. Jak możemy wykorzystać wiedzę o mutacjach, aby wygrać walkę z nowotworem?

avatar
Dr Paweł Zawadzki 29 Kwi, 4 minut czytania, poziom podstawowy+

Geny niczym mechanicy –
i co, jeśli nie działają

Jeśli pod uwagę weźmiemy wielkość naszego genomu, mającego około 3 miliardy par zasad, to nie zdziwi nas fakt, iż błędy są czymś, co zdarza się na porządku dziennym w trakcie procesów takich jak replikacja. W normalnych warunkach takie błędy są naprawiane przy pomocy różnorodnych mechanizmów naprawy DNA. A co, jeśli te mechanizmy nie działają?

avatar
Bartosz Nowak 29 Kwi, 6 minut czytania, poziom średni